Zingeving: waarom?

Zingeving: waarom?

De missie van Ximplexity is om prettig samenwerken in complexe omgevingen mogelijk te maken. Wij zien veel mensen die zich niet echt betrokken voelen bij het werk (ruim viervijfde) en eenzaam of ongelukkig zijn (ongeveer de helft van de mensen). En een toenemend aantal mensen die burn-out verschijnselen ervaren (ongeveer éénvijfde). Wij stellen graag mensen in staat daar iets aan te doen.

Onderzoekers meten geluk met drie soorten vragen: 1) hoe voelt u zich, 2) hoe tevreden ben u met uw leven als resultaat van de keuzes die u heeft gemaakt, en 3) ervaart u uw leven als zinvol. Wij bieden voor elk van deze drie criteria een aanpak. Waarom zouden ondernemers en managers hiervoor tijd en geld willen vrijmaken? Ten eerste omdat het hen ook gelukkiger maakt (zingeving), maar bottom-line ook omdat gelukkiger en gezondere mensen productiever en creatiever zijn. Deze blog beschrijft hoe we (werk)geluk via zingeving helpen verhogen. Volgende blogs zullen ingaan op hoe we bijdragen aan de eerste twee bronnen van (werk)geluk.

Mensen die hun leven en werk als zinvol ervaren, blijken meer tevreden te zijn met hun leven en optimistischer over hun toekomst. Bovendien zijn ze gezonder, minder gestress en leven ze langer.(1) Jongeren met een doel neigen harder te werken dan jongeren zonder doel. Ondanks al die voordelen heeft slechts 1 op de 5 adolescenten en 1 op de 3 jong volwassenen een doel in het leven bepaald. (2)

Nochtans is het relatief eenvoudig om mensen te helpen om een gevoel van zingeving te ontwikkelen. Vraag hen eenvoudigweg te reflecteren over waar ze écht om geven, waardoor ze écht geïnspireerd raken, wat ze écht hopen te bereiken in het leven en, vervolgens, hoe wat ze doen bijdraagt aan deze doelen.

In veel van onze VAREAS workshops dagen wij ondernemers en deelnemers uit tot dit soort zingeving. In onze visie is er in bedrijven hard nood aan zingeving op drie niveaus, namelijk op niveau van het bedrijf (wat is de bestaansreden van dit bedrijf), op niveau van het team (wat is het doel van dit team) en op niveau van de medewerkers (wat is de bijdrage en impact van jouw werk). Naast de bovenstaande redenen op individueel niveau, zijn er nog zakelijke redenen die aandacht voor zingeving actueler maken dan ooit te voren.

De manier waarop werkorganisaties in de dienstensector georganiseerd worden is langzaam drastisch aan het veranderen. Het is niet eens zo lang geleden dat bijna alle organisaties georganiseerd waren in strakke hiërarchieën en dat de medewerkers een prikklok moesten gebruiken, zodat de baas precies de arbeidsuren kon controleren. Aan het eind van het jaar evalueerde de chef vervolgens of de werkuren waarvoor je betaald werd ook voldoende hadden opgeleverd. Die aanpak is niet meer van deze tijd. ICT (internet, emails, videoconferencing, etc.) heeft het mogelijk gemaakt dat teams over de hele wereld verspreid kunnen zitten en dat een steeds groter deel van de medewerkers  een groot deel van de week thuis of in een hangmat kunnen werken en bovendien op andere tijden dan de officiële werkuren. De invoering van dit nieuwe werken werd extra gestimuleerd door de mogelijke bezuinigingen op de huurprijs voor kantooroppervlakte. Het is door dit gespreid werken minder makkelijk om de medewerkers te controleren. Indien een medewerker echter intrinsiek bevlogen is om bij te dragen aan het team- en organisatiedoel, dan is de afwezigheid van een baas of andere vormen van controle geen probleem. Een heldere missie of doel van het (werkzame) leven plus een werkomgeving waar de Missie van de Organisatie en het team waarbinnen je werkt voldoende overlapt met je persoonlijke missie en je een gevoel van betekenis geven, helpt om van binnenuit snel de keuzes te maken die goed zijn voor jezelf, het team en de organisatie.

Een tweede trend is het toenemen van keuze-stress. Door het overaanbod van informatie en producten, leiden veel mensen aan FOMO (Fear Of Missing Out) of Fomofobie (angst zonder mobiele telefoon te zijn). De stress om tot een keuze te komen wordt verergerd door het gevoel tijd te verliezen: hoe meer keuze, hoe meer tijd verloren wordt aan het vergelijken en analyseren wat de beste keuze is. Het managen van tijd biedt geen oplossing; alleen het helder bepalen wat voor jou belangrijk is, help om sneller te beslissen of iets of iemand je naar je doel toe helpt of niet.

Ten derde heeft de wereld exponentieel meer nood aan zingeving dan ooit te voren. Dit komt bijvoorbeeld tot uiting in het aantal jongeren dat tegenwoordig begaan is met het klimaat, met bio diversiteit, met zero waste, met dierenleed, armoede of discriminatie. Het Randstad constateert op basis van onderzoek (april 2019) dat `corporate social responsibility` aan een snelle opmars bezig is bij jongeren als criterium om voor een werkgever te kiezen. Een bedrijf dat daadwerkelijk bijdraagt aan een betere wereld, trekt mensen aan die (vaak eerst latent, later expliciet) een vergelijkbare persoonlijke missie hebben. Voor dit soort bedrijven is het een uitgelezen kans om hun medewerkers pro-actief naar een betekenisvol doel van hun team of zichzelf te laten zoeken.

Er zijn verschillende wijzen waarop Ximplexity hieraan vorm geeft. Dit gebeurt bijvoorbeeld met behulp van korte opdrachten tijdens diverse soorten VAREAS workshop waarin deelnemers gevraagd wordt hun missie of gewenste impact op een project te delen met hun collega’s.

Een ander voorbeeld is dat bij bepaalde VAREAS workshops, zoals voor strategie-ontwikkeling, team-ontwikkeling of leiderschapsontwikkeling, steeds vertrokken wordt vanuit een missie of purpose, hetzij van de betreffende organisatie of team, dan wel de persoon. Ook als er reeds een missie is, dan is het vaak zinvol de missie specifieker te herformuleren in het licht van de specifieke context of van nieuwe ontwikkelingen. Een diepgaandere aanpak zijn retraites met leidinggevenden waarbij op basis van een Deeper Discovery profiel gewerkt wordt aan het formuleren en uitwerken van één of meer `legacies` per persoon. Een nieuw `legacy statement` kan vervolgens het vertrekpunt zijn van een hernieuwde strategie of verandertraject.

Tenslotte een voorbeeld van een speciale VAREAS workshop om de betekenis en legacy van een groot project te vergroten. Bij een groot bouwproject zijn in de ontwerpfase prachtige ambities verwoord op het gebied van positieve ecologische voetafdruk, circulair bouwen, duurzaamheid, milieuëffecten, bio-diversiteit, etcetera. Op het moment dat de bouw daadwerkelijk begint, dreigen dit soort ambities ondergeschikt te raken aan het praktisch binnen tijd en budget neerzetten van een functioneel gebouw. De bouwteams worden tot op zekere hoogte medeplichtig aan het maken van cynische keuzes waarbij de idealen het moeten afleggen tegen platte belangen. En de latere bewoners, gebruikers en omwonenden worden teleurgesteld in de initieel bij hen gewekte verwachtingen. Om de verwatering van de zingevingsaspecten te voorkomen, biedt Ximplexity een VAREAS workshop aan waarin specifiek gezocht wordt naar manieren waarop de nice-to-haveidealistische ambities worden gemaximeerd op een manier die leidt tot een hoger gevoel van zingeving bij de relevante stakeholders. De toverwoorden hierbij zijn dialogen die leiden tot out-of-the-box oplossingen en innovaties. Als gevolg ontstaat er een samenwerkingssfeer waarin de bouwteams gemotiveerder, innovatiever en productiever zijn en trotser op het eindresultaat.

  • Boyle, Barnes, Buchman & Bennett, 2009; Hill & Turiano, 2014; Kass, Friedman, Leserman, Caudill, Suttermeister & Benson, 1991; Krause, 2009; Melnechuk, 198; Petrie & Azariah, 1990; Reker, Peacock & Wong, 1987; Ryff, Singer & Love, 2004
  • Bronk, Hill, Lapsley, Talib & Finch, 2009; French & Joseph, 1999; Gillham, et. Al., 2011
  • Randstad Research: Randstad employer brand research 2019.

Afdrukken